“Je hebt invloed op de afloop”

Danique Stappers, tien seizoenen, postcommandant

Het vak leerde Danique ver van de zee. Bij de reddingsbrigade in Venlo, elke maandagavond in het zwembad. En dat vanaf haar zesde. Ze haalde haar diploma’s en oefende de vaardigheden, maar in actie kwam ze er zelden. Een evenement hier, een EHBO-geval daar. De echte urgentie waar ze voor was opgeleid, die bleef uit.

Oudere leden gingen elk jaar naar Texel en kwamen terug vol verhalen. “Dat werkte aanstekelijk. Op mijn achttiende wist ik het zeker: nu wil ik dit ook meemaken. Samen met twee vriendinnen stapte ik op de boot.”

Voorkomen zit in alles

Die eerste week viel het kwartje. Hier werd ze gezien als bewaker die ertoe deed. Ook bij de kleine dingen. “Een Duitser die bang was voor kwallen, een kort gesprek en de schrik zakte weg. Je kunt mensen al heel laagdrempelig helpen. Het draait niet alleen om actie.”

Wat haar het meest aantrekt, is de invloed. “Politie en ambulance komen pas in actie als de meldkamer gebeld is. Samen met mijn team kan ik ervoor zorgen dat dat niet hoeft. Je hebt veel invloed op de situatie, of iets escaleert. Dat geeft voldoening.” Die houding zit in alles wat ze doet. Een groep strandgasten observeren, een praatje maken en bijsturen voordat het misgaat. Mensen beïnvloeden, dat is een vak apart. “Ik wil dat iemand doet wat ik vraag, maar ik probeer dat zoveel mogelijk te bereiken zonder een handhavende rol aan te nemen,” zegt Danique. “Je stuurt gedrag bij zonder dat iemand het gevoel krijgt dat niks meer mag.”

Toen de knop omging

Soms komt het voor dat je als team in actie moet komen. Het was de laatste bewakingsdag van de week. Net ontbeten, strandyoga gedaan. Toen rende er iemand op de post af. “Mijn vrienden komen niet terug,” riep een jongen. “Ze zijn in zee.”

Samen met een collega rende ze naar het gebied buiten de bewaakte zone, waar de jongens het laatst waren gezien. Een krappe kilometer verder zagen ze een hoofd boven water. Haar collega ging met het rescueboard de zee in. Danique bleef aan de kant, coördineerde de inzet en hield contact met de andere posten. “Mijn collega probeerde bij de jongen te achterhalen of hij alleen in zee was gegaan,” zegt ze. “Ik stelde zijn vrienden op het strand dezelfde vraag.” Een eenduidig antwoord bleef uit. Misschien lagen er meer slachtoffers in het water, buiten zicht. Pas toen haar collega de jongen aan de kant bracht, kwam het verlossende antwoord: iedereen stond veilig op het strand.

De jongen was onderkoeld en vooral geschrokken. Op de post warmden ze hem op en bespraken ze het na. “Op zo’n moment ben je niet met de actie bezig. De knop gaat om. Je leest de signalen, je schakelt en onderneemt actie, in plaats van afwachten.” Dat snelle handelen bleek achteraf de juiste keuze. “Het observeren en het inschatten van de situatie, daar zit voor mij het leuke in.”

Leidinggeven op jonge leeftijd

Op haar vierentwintigste werd ze postcommandant. Relatief jong, voor wat het van je vraagt. “In het bedrijfsleven mag je op die leeftijd net wat doen. Op de post bij de TRB stuur je een team strandwachten aan. Wat wil ik dat deze mensen vandaag doen, wanneer is het doel bereikt, functioneert iedereen op de post?” Ze leerde leidinggeven en mensen lezen.

Het kan voorkomen dat iemand bijna buiten de groep valt. Een bewaker die bijvoorbeeld door onzekerheid niet helemaal tot zijn recht komt. “Daar moet je als commandant mee leren omgaan. Tegelijkertijd moet iedereen wel adequaat kunnen handelen, want je bent strandbewaker met een serieuze taak. Dat empathisch vermogen neem ik overal mee naartoe.”

Het schakelen tussen mensen en situaties zit nu ook in haar werk. Ze studeerde industrial design en werkt nu bij de Veiligheidsregio. “Voorkomen dat er iets ergs gebeurt en als er toch iets gebeurt dit zo goed mogelijk oplossen. Die denkwijze gebruik ik elke dag.”

Het beste kantoor aan zee

Vraag Danique waarom Texel, en daar is ze duidelijk over. “Het beste kantoor staat in een post aan zee. Wat is er mooier dan varen op de boot, rondlopen op het strand, nieuwe mensen leren kennen en ze helpen.” Zodra de boot naar Texel vaart, begint de vakantie. “Even uit mijn dagelijkse routine, vrij en onbereikbaar zijn, helemaal in het moment. Nergens zit ik zo weinig op mijn telefoon als op Texel.”

De groep noemt ze een groot samengesteld gezin. Mensen uit het hele land, uit alle hoeken en allerlei beroepen. Zij en een vriendin zijn de enige twee uit Limburg. “Je komt buiten je bubbel en ontmoet mensen die je anders nooit was tegengekomen. Iedereen hoort erbij, op zijn eigen manier.”

Op Texel ontdekte ze het surfen. Na een rustige dienst gaat de groep regelmatig ’s avonds het water op, met planken van de lokale surfschool. “Elkaar aanmoedigen, samen actief bezig zijn. Dat maakt de band alleen maar sterker. Zo voelt het eiland als een tweede thuis.”

Kom maar, durf het aan

Wie twijfelt, krijgt van Danique een helder antwoord. “Bij een binnenlandbrigade word je continu opgeleid, maar echte ervaring doe je er vaak nauwelijks op. Aan het strand ben je de bewaker die echt moet ingrijpen. Daar krijg je de kans waarvoor je al die jaren traint.”

Instappen is laagdrempelig, vindt ze. “Je hoeft niet alles te kunnen, je moet het wel willen leren. Die ervaring kun je nu opzoeken. Doe je het niet, dan krijg je er later misschien spijt van.”

Ze waarschuwt er bijna voor. “Pas op, het is wel héél leuk. Voor je het weet ben je om en besmet met het TRB-virus.” Na tien seizoenen kan ook Danique het bevestigen: je komt voor een week, je blijft voor het leven.